Op 21 september stapte ik in de trein naar Weesp. Een gemeentelid stapte ook in, op weg naar een gezellige dag met zijn dochter in Amsterdam. Ik reisde door naar Weesp voor een studiedag over ‘Beroofd land, geroofd land? Over de reikwijdte van de Bijbelse landbelofte’ door de theologen Bert Altena, Jan Offringa en Dick Pruiksma.
Naast volop ruimte voor ontmoeting en gesprek luisterden we ook naar het ervaringsverhaal van emeritus predikant Liesbeth Burger. Zij heeft, net als mijn vader, (voor 7 oktober 2023) meegedaan in het programma EAPPI van de Wereldraad van Kerken.
Een team van internationale waarnemers verblijft steeds voor een periode van drie maanden in de Westbank en in Oost-Jeruzalem. Ze vertelde over de dagelijkse spanningen die ook zij daar ervaarde. Van getreiter bij grensovergangen, het inpikken van land tot het gooien met stenen door kolonisten. Toen ze later in de tijd nog eens terug wilde naar de Westbank werd ze op vervelende wijze vastgehouden, ondervraagd en het land uitgezet. Haar verhaal brengt het leven daar dichtbij.
Daarna nam emiritus professor Ed Noort, oud-testamenticus, ons mee in de theologische gedachten over landbelofte, de aarde en het eigenaarschap: niet wij, maar God is eigenaar van het land. Het volk krijgt het te leen en moet er goed voor zorgen. Politiek en ethiek horen dus bij de landsbelofte: het gaat erom hoe je met en in het land leeft. Zonder gerechtigheid heb je er geen recht op. Zo laat ook de geschiedenis van het volk in de Tenach steeds weer zien.
Verwarrend en onnodig complicerend is de steeds weer terugkerende aanduiding binnen de PKN over Kerk en Israël. Gaat het om het volk uit de Tenach? Om het land? Om de staat, de politiek? De Joden? De Israëlieten? Het zou handiger zijn, zo roepen de organisatoren op, om voortaan te spreken over ‘joods-christelijke betrekkingen.’
De middag was gevuld met verder gesprek over deze bijdragen en over onze concrete invulling voor die eerste zondag van oktober. U heeft mijn verwerking mee kunnen maken. Ook zondag 9 november zal een en ander nog terugkomen in de viering.
Wilt u nog meer lezen? De teksten van de studiedag staan op de website van Liberaal Christendom.
ds. Carina Kapteyn
